Euthanasie anno 1970

Deze zaterdag (7-11-2015) beschrijft NRC het drama van mensen die dementeren en zijn vergeten dat ze deze vorm van aftakeling ooit absoluut afwezen. Of niet meer in staat zijn hun euthanasieverklaring te effectueren. De euthanasie die je ontglipt, het is pijnlijk ironisch. Maar wat moet de doorslag geven? Je wens uit een vorig leven of de soms vrij onbezorgde dementie van nu?

In 1969 moest de discussie over euthanasie nog beginnen. De arts en psychiater prof. dr. J. H. van den Berg schreef in het pamflet 'Medische macht en medische ethiek,' dat de eed van Hippocrates (menselijk leven behouden, sparen en verlengen) verouderd was door de toegenomen mogelijkheden van de medische wetenschap. Je moest je afvragen of het leven na de medische ingreep nog zin zou hebben. Dat deed heel wat stof opwaaien.

Margreet Blees bespreekt hier Van den Bergs publicatie, een recensie uit de Gooi- en Eemlander van 14 februari 1970. Als je het leest wordt duidelijk hoeveel er sindsdien is bereikt.

Je bent puber en je vader dementeert

Lucille meldde zich zelf, na het lezen van eerdere artikelen. Na een ongeval begon het dementeringsproces van haar vader. Zelfs haar zus en broers, die het huis al uit waren, begrepen niet wat de invloed was op het leven van Lucille en haar moeder. Omdat haar vader altijd rare dingen kon doen, had ze alleen op school rust.

Eerst mijn moeder, toen mijn vrouw

Wat gebeurt er in een tweepersoons huishouden als een van de partners dement wordt? In het boekje 'Samen Eenzaam' van Margreet Blees uit 1988 vertellen partners van demente bejaarden wat de ziekte voor effect heeft gehad op hun dagelijks leven. Dat is niet niks, onder andere omdat de direct betrokkenen vaak zelf niet weten wat er aan de hand is, of de omgeving geen begrip heeft. Je kunt nergens meer heen en niemand komt meer langs.

Bijna dertig jaar later is er veel verbeterd maar een gezinslid met Alzheimer is nog altijd niet niks, blijkt uit de recente documentaire 'Demente En Dan?' van Ireen van Ditshuyzen (2013)

Het hoofdstuk uit 'Samen eenzaam' dat hier volgt betreft mijn grootouders. In de kantlijn kun je het hele boek downloaden.